Devam Eden Boşanma Davasında Yoksulluk Nafakası: AYM Kararı Sonrası Ne Değişir?
Boşanma davanız devam ediyorsa ve dosyada yoksulluk nafakası talebi varsa, Anayasa Mahkemesi’nin süresiz nafakaya ilişkin iptal kararı sizi doğrudan ilgilendiriyor. Karar 30 Eylül 2026’da Resmî Gazete’de yayımlandı, ancak iptal hükmü 30 Haziran 2027’de yürürlüğe girecek. Bu geçiş döneminde görülen davalar, nafaka hukukunun en belirsiz alanını oluşturuyor. Kararın genel çerçevesi için süresiz nafaka kaldırıldı mı yazımıza bakabilirsiniz.
30 Haziran 2027’ye Kadar Hangi Kural Uygulanır?
İptal kararı yürürlüğe girene kadar TMK 175 bugünkü hâliyle, yani “süresiz olarak” ibaresiyle birlikte yürürlüktedir. Bu nedenle bu tarihten önce karara bağlanan davalarda mahkemeler mevcut kuralı uygulayacaktır. Bununla birlikte kararın gerekçesi yayımlandığı için, hâkimlerin nafaka miktarını ve koşullarını değerlendirirken AYM’nin işaret ettiği ölçütlere daha fazla önem vermesi beklenebilir.
Karar Tarihi mi, Kesinleşme Tarihi mi Önemli?
Uygulamada en çok tartışılacak konulardan biri budur. Bir davada ilk derece mahkemesi kararı 2027 Haziran’ından önce verilse bile, istinaf ve temyiz aşamaları nedeniyle karar bu tarihten sonra kesinleşebilir. Böyle bir durumda üst mahkemenin hangi kuralı esas alacağı; talep tarihinin mi, ilk derece karar tarihinin mi, yoksa yeni kanunun yürürlük tarihinin mi dikkate alınacağı sorusu, büyük ölçüde yapılacak yasal düzenlemenin geçiş hükümlerine bağlı olacaktır. Geçiş hükmü getirilmezse bu sorunun Yargıtay içtihatlarıyla netleşmesi beklenir.
Nafaka Talep Eden Taraf Ne Yapmalı?
Yoksulluk nafakası talep eden tarafın, talebini yalnızca “yoksulluğa düşecek olmam” genel ifadesine dayandırmak yerine somut olgularla desteklemesi artık daha önemli:
- Evliliğin süresi ve bu süre boyunca çalışma hayatından uzak kalınıp kalınmadığı,
- Çocuk bakımı ve ev içi emeğin kimde olduğu,
- Yaş, eğitim, meslek ve iş bulma imkânı,
- Sağlık durumu ve zorunlu giderler,
- Karşı tarafın gelir ve mal varlığı.
Bu olgular, ileride süreli bir nafaka sistemine geçildiğinde nafakanın süresinin belirlenmesinde de belirleyici olacaktır.
Nafaka Talebine Karşı Çıkan Taraf Ne Yapmalı?
Karşı tarafın nafaka talebine itiraz eden eş bakımından şu noktalar öne çıkar:
- Talep edenin kusurunun daha ağır olup olmadığı (TMK 175’e göre kusuru daha ağır olan taraf yoksulluk nafakası isteyemez),
- Talep edenin gerçekten yoksulluğa düşüp düşmeyeceği; düzenli gelir, mal varlığı veya çalışma imkânı,
- Evliliğin kısa sürmüş olması gibi hakkaniyet ölçütleri,
- Kendi mali gücü ve yeni yükümlülükleri.
Kusur tespiti yoksulluk nafakasında belirleyici olduğundan, boşanma sebeplerine ilişkin delillerin de iyi hazırlanması gerekir. Boşanma sebepleri için boşanma sebepleri nelerdir yazımıza bakabilirsiniz.
Anlaşmalı Boşanmada Nafaka Süresi Belirlenebilir mi?
Evet. Anlaşmalı boşanmada taraflar protokolde nafakanın miktarını, ödeme şeklini ve süresini kendi iradeleriyle belirleyebilir; mahkeme protokolü uygun bulursa bu şekilde onaylar. Süreli nafaka veya toptan ödeme gibi seçenekler, AYM kararı sonrasındaki belirsizlik döneminde her iki taraf için de öngörülebilirlik sağlayabilir. Bu konuda anlaşmalı boşanma protokolü yazımız yol gösterici olacaktır.
Tedbir Nafakası Etkilenir mi?
Hayır. Dava süresince hükmedilen tedbir nafakası (TMK m.169) AYM kararının kapsamı dışındadır. Çocuklar için ödenen iştirak nafakası da karardan etkilenmez.
Sonuç
Devam eden boşanma davalarında yoksulluk nafakası, geçiş döneminin belirsizliği nedeniyle dosya bazında strateji gerektiriyor. Talebin veya itirazın hangi delillerle, hangi ölçütlere dayandırılacağı sonuç üzerinde belirleyici olacak. Çekişmeli süreçler için çekişmeli boşanma davası yazımızı okuyabilir, dosyanız için Bursa boşanma avukatı Av. Aylin Özçelik ile görüşebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Davam 2027’den sonra biterse nafaka süreli mi olacak?
Bu, yeni kanunun geçiş hükümlerine ve yargı içtihatlarına bağlı olacaktır. Şu an için kesin bir cevap verilemez.
Nafaka talebimi davanın ortasında değiştirebilir miyim?
Talep artırma ve ıslah imkânları usul kurallarına bağlıdır; dosyanın aşamasına göre değerlendirilmelidir.
Anlaşmalı boşanmada süreli nafaka mümkün mü?
Evet, taraflar protokolde nafakanın süresini belirleyebilir; mahkeme onayıyla bağlayıcı hâle gelir.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve 30 Eylül 2026 tarihli mevzuat ve karar bilgilerine göre hazırlanmıştır.
